در این مقام گناهان رده بندی شده و هر کدام در سطح خطرناک تری است آن را در مقام اول تر قرار داده ایم. ناگفته پیداست که گناهان عظیم و بزرگ همان کبائر و کوچک را صغائر گویند. بنابر این، گناهان بزرگ عبارت اند از:
1. گناه علنی و آشکار: هر چه گناه آشکارتر انجام پذیرد، آن گناه بزرگ تر تلقی خواهد شد. امام علی (علیه السلام) فرموده اند: «مُجَاهَرَهُ اللهِ سُبحَانَهُ بِالمَعَاصِی تُعَجِّلُ النِّقَمِ.»(1) گناه آشکار خشم خداوند را نزدیک می کند. گاه علما وبزرگان در کتب تفاسیر خود، ازگناهان آشکار به فحشاء و مخفی به منکر یاد کرده اند.
2. سبک شمردن گناه: اگر کسی گناه را سبک انگارد در واقع قانون گذار یعنی خداوند متعال را سبک انگاشته است. از این روی حضرت امام امیر المؤمنین علی بن ابی طالب (علیه السلام) فرموده اند: «اَشَدُّ الُّذُنوُبِ مَا استَخَفَّ بِهِ صَاحِبُهُ.»(2) بدترین گناهان آن است که صاحبش آن را کوچک شمارد.
3. اصرار بر گناه: امام علی (علیه السلام) فرموده اند: «اَعظَمُ الُّذُنوُبِ عِندَاللهِ ذَنب اَصَرَّ عَلَیهِ عَامِلُهُ»(3) بزرگ ترین گناهان نزد خداوند گناهی است که کننده اش بر آن اصرار داشته باشد.
4. رویش گوشت و خون از گناه: نباید گناه در جسم و جان آدمی خانه کند. از حضرت امام باقر (علیه السلام) فرموده اند: «الُّذُنوُبُِ کُلُّهَا شَدیِدَه، وَ اَشَدُّهَا مَا نَبَتَ عَلَیهِ اللَّحمُ وَ الدَّمُ.»(4) همه گناهان بد و شدید هستند. ولی شدیدترینشان، آن است که به واسطه آن گوشت و خون بر بدن انسانی بروید.
5. شادی کردن به انجام گناه: امام سجاد (علیه السلام) فرموده اند: «اِیَّاکَ وَ الِابتِهَاجَ بِالذَّنبِ، فَاِنَّ الاِبتِهَاجَ بِهِ اَعظَمُ مِن رُکوُبِهِ»(5) تو را از خوشنودی و خوشحالی کردن به واسطه گناه بر حذر می دارم! چرا که خوشحالی به خاطر گناه از ارتکاب آن گناه بزرگ تر و بدتر است.
اگر دقت کرده باشید همه این گناهان نوعی معصیت و عصیان است که جدای از گناه بودن، نوعی بار منفی به همراه دارد، که گوئیا شخص گنه کار به گونه ای خود را در برابر خداوند متعال قرار داده و به مخاصمه با او بر خاسته است.
1.غررالحکم، ح 9811.
2.بحارالانوار، ج 73، ح 356، باب 67، و نیز ص 364، ح 96.
3.غرر الحکم، ح 3131.
4.کلینی، کافی، ج 2، ص 270، ح 7.
5.مجلسی، بحارالانوار، ج 78، ص 159، ح 10.
مرتضی آقاتهرانی
مطالب مرتبط با این موضوع
انواع گناهان
آثار گناهان
گناهانی که بخشش ندارد
پیش گیری از گناه
درمان بی توجهی به گناه
دروغ، کلید گناهان